 | |||||
|
Biblioteki Publiczne w Bielsku Podlaskim w okresie międzywojennym
Wojenna pożoga 1939-1941 Powojenne losy bielskiej biblioteki Księgozbiór i czytelnictwo Zakończenie Bibliografia i Załączniki Dzieje Miejskiej Biblioteki Publicznej w Bielsku Podlaskim
Początki Miejskiej Biblioteki Publicznej w Bielsku Podlaskim sięgają okresu międzywojennego, jednak dzieje placówki nie były dotąd przedmiotem kompleksowego opracowania. Dotychczasowe publikacje dotyczące powstania tej placówki rozpoczynały jej historię od 1 XII 1944 r., kiedy to nastąpiło otwarcie Powiatowej Biblioteki Publicznej oraz Biblioteki Miejskiej. Brak pełnej dokumentacji z okresu międzywojennego jest efektem tragicznych losów biblioteki. W latach 1939-1941 księgozbiór został zniszczony przez Niemców, a zgromadzone po wojnie książki i dokumenty w Powiatowej Centrali Bibliotecznej przy Inspektoracie Szkolnym w Bielsku Podlaskim padły ofiarą pożaru, który miał miejsce w 1946 roku. Aktualnie w archiwum biblioteki znajdują się jedynie kilkustronicowe elaboraty z lat 1970, 1980, 1985, 1987, sporządzane z okazji kolejnych rocznic państwowych, na potrzeby ówczesnych władz miejskich i politycznych, takie, jak: - "Zarys kultury za okres 25 lat PRL (lata 1944-69) w powiecie Bielsk Podlaski”, - "Informacje o rozwoju Biblioteki Miejskiej w Bielsku Podlaskim w okresie XXXV-lecia PRL”, - "Bielska Biblioteka w 40-leciu PRL”. Są to opracowania anonimowe (redagowane prawdopodobnie przez kierowników placówki) - "Akcentowano w nich przede wszystkim te osiągnięcia, które wynikały z zarządzeń ówczesnych władz politycznych i oświatowych: walka z analfabetyzmem, rozwój czytelnictwa oraz różne formy działalności kulturalno-oświatowej, mające na celu propagowanie wiedzy ideowo-politycznej. Na uwagę zasługuje opracowana przez Janinę Łach „Historia powstania biblioteki w Bielsku Podlaskim”, obejmująca zakresem chronologicznym działalność placówki w latach 1944-86. Jedyną publikacją zawierającą informacje o Bibliotece Miejskiej jest monografia Henryka Kosieradzkiego „Bielsk Podlaski – dzieje miasta”. Książka została wydana przez Miejską Radę Narodową i Naczelnika Miasta Bielska Podlaskiego w 1987 r. Opisuje historię miasta od czasów najdawniejszych do 1980 r. W rozdziale V, zatytułowanym „Bielsk Podlaski w okresie Polski Ludowej”, autor na tle odbudowy miasta ze zniszczeń wojennych omawia szereg wydarzeń związanych z początkiem działalności bibliotek publicznych, ogranicza się jednak do ukazania historii Biblioteki Miejskiej w latach 1944-75. Dotychczasowe opracowania pomijają okres międzywojenny, który był najbardziej znaczący dla organizowania biblioteki w mieście, a ponadto informacje tam zawarte wymagają korekty w świetle nowych dokumentów (m. in. lokalizacja Powiatowej Biblioteki Publicznej, okresy pracy poszczególnych jej kierowników itp.). Zlekceważono również możliwość pozyskania ważnych informacji o historii biblioteki od jej pierwszych organizatorów, mieszkańców Bielska Podlaskiego, którzy dzieląc losy miasta, byli jednocześnie świadkami jego historii. Niestety dziś pozostało ich niewielu. Postanowiłem zatem gromadzić materiały źródłowe, rozpoczynając od kwerend u najstarszych mieszkańców miasta, ówczesnych gimnazjalistów, nauczycieli, urzędników oraz czytelników biblioteki publicznej. Plon tych poszukiwań w postaci różnych dokumentów, fotografii, planów miasta, prasy lokalnej, druków urzędowych, pieczęci bibliotecznych itd. uzupełnionych skromnymi, niestety materiałami archiwalnymi, stał się cennym źródłem informacji. Niniejsza praca nie stanowi zamkniętego kompendium wiedzy o historii Biblioteki Miejskiej. Chociaż ukazuje dzieje placówki od 1928 r. do dnia dzisiejszego, będzie poszerzana w miarę pozyskiwania dalszych materiałów źródłowych, wnoszących nowe, istotne informacje. | ||||
 | |||||
|
Adres: ul. Kazimierzowska 14 17-100 Bielsk Podlaski |
Telefony: (085) 730-21-07 |